ರೂಬಿಯೊ ಅವರ ‘ಡೆತ್ ಕಲ್ಟ್’ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಇರಾನ್ ತಿರುಗೇಟು; ತನ್ನ ನಾಗರಿಕತೆಯನ್ನೇ ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಅಮೆರಿಕದ ವಿರುದ್ಧ ಆರೋಪ
ಇರಾನ್ನ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನಾಯಕನ ಹಿರಿಯ ಸಲಹೆಗಾರ ಅಲಿ ಅಕ್ಬರ್ ವೆಲಾಯತಿ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ವಕ್ತಾರ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್ ಬಘಾಯ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಇಂದಿನ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್-ಟೆಹ್ರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿರುವ ರೂಬಿಯೊ ಅವರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರತಿರೋಧ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ರೂಬಿಯೊ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ವೈರುಧ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ವೆಲಾಯತಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಸ್ನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ‘ಕೊನೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯವರೆಗೂ ಹೋರಾಡುವುದು’ ಎಂಬ ದೃಢತೆಯನ್ನು ಶ್ಲಾಘಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಮಹಾನ್ ಇರಾನಿನ ಜನರ ಅಚಲ ನಿಲುವನ್ನು ‘ಡೆತ್ ಕಲ್ಟ್’ ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿ ಹಚ್ಚಿ ಅವಹೇಳನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ರೂಬಿಯೊ ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ವೈರುಧ್ಯ,” ಎಂದು ವೆಲಾಯತಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣ ಎಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
“ಶ್ರೀ ರೂಬಿಯೊ, ನಿಮ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಕ್ರಾಂತಿಯೊಂದಿಗಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಬಲಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ಇರಾನಿನ ನಾಗರಿಕತೆಯೊಂದಿಗಿದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದಾಗ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಹೊಗಳುವ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಇತರ ದೇಶಗಳು ಅದೇ ರೀತಿಯ ದೃಢತೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದಾಗ ಅದನ್ನು ಖಂಡಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ವೆಲಾಯತಿ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಧೋರಣೆ ನಾಗರಿಕತೆಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಅಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಎಂದು ಅವರು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಹಿರೋಷಿಮಾ, ವಿಯೆಟ್ನಾಂ, ಇರಾಕ್ ಮತ್ತು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ನೇತೃತ್ವದ ಯುದ್ಧಗಳು ಹಾಗೂ ಮಿಲಿಟರಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಅವರು, ಅಪಾರ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದವರು ಇತರರಿಗೆ ನೈತಿಕತೆಯ ಪಾಠ ಹೇಳುವ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಇದೇ ವೇಳೆ, ಬಘಾಯ್ ಅವರು ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಸ್ನಿಂದ ಆಧುನಿಕ ಅಮೆರಿಕದವರೆಗೆ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ನಾಗರಿಕತೆಯು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಒಂದೇ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದುಬಂದಿದೆ ಎಂಬಂತೆ ರೂಬಿಯೊ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಆಯ್ದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅಕ್ರೊಪೊಲಿಸ್ನಲ್ಲಿ ರೂಬಿಯೊ ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ ಬಘಾಯ್, ಗ್ರೀಸ್, ರೋಮ್, ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದಂತಹ ವಿಭಿನ್ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ರಾಜಕೀಯ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಎಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅವರು ‘ಕಾಲಸಂಬಂಧಿ ತಪ್ಪು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ’ ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇತಿಹಾಸದ ವಿಭಿನ್ನ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ‘ಅಮೆರಿಕಾ ಫಸ್ಟ್’ ರಾಜಕೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾದ ‘ಥುಮೋಸ್’ (Thumos) ಕುರಿತ ರೂಬಿಯೊ ಅವರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನೂ ಬಘಾಯ್ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪದವು ಉತ್ಸಾಹ, ಧೈರ್ಯ, ಮನೋಬಲ ಮತ್ತು ಗೌರವಪ್ರಜ್ಞೆಯಂತಹ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ರೂಬಿಯೊ ಅವರು ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅದರ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ತಾತ್ತ್ವಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಅಧಿಕಾರ, ಸ್ಪರ್ಧೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯ ವೈಭವೀಕರಣವಾಗಿ ಮರುರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬಘಾಯ್ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಅಪಾಯಗಳ ಕುರಿತು ಗ್ರೀಕ್ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಗ್ರೀಸ್ ಕೇವಲ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ವೈಭವದ ರಂಗಭೂಮಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯ ದುರಂತವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸಿದ ನೆಲವೂ ಆಗಿತ್ತು,” ಎಂದು ಬಘಾಯ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಮರ್ನ ಇಲಿಯಡ್, ಥ್ಯೂಸಿಡಿಡೀಸ್ ಅವರ ಪೆಲೊಪೊನೇಷಿಯನ್ ಯುದ್ಧದ ಇತಿಹಾಸ, ಪ್ಲೇಟೋನ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್, ಅರಿಸ್ಟಾಟಲ್ನ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸೋಫೋಕ್ಲೀಸ್ ಅವರ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕೃತಿಗಳು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆ, ಅಧಿಕಾರದ ಮಿತಿಗಳು, ನೈತಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದ ಶಕ್ತಿಯ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕುರಿತು ಆಳವಾದ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ತನ್ನ ಇಂದಿನ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಆಯ್ದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಬಘಾಯ್ ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಧೋರಣೆಯಿಂದ ಇತಿಹಾಸದ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಯು ರಾಜಕೀಯ ಸಮರ್ಥನೆಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
“ಇಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿರುವುದು ಇತಿಹಾಸದ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಮಿಲಿಟರಿ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕರ ರಾಜಕೀಯ ಪುರಾಣವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ರೂಪಿಸಲಾದ ನಿರೂಪಣೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದಿಂದಲೇ ಸಮರ್ಥಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಮೂಡಿಸಲು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯಯುತ ಬಲಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬಳಸುವುದು, ಭೂತಕಾಲವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶವನ್ನೇ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಬಘಾಯ್ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ರಷ್ಯಾದ ಕಲಾವಿದ ವಾಸಿಲಿ ವೆರೆಶ್ಚಾಗಿನ್ ಅವರ ದಿ ಅಪೋಥಿಯೊಸಿಸ್ ಆಫ್ ವಾರ್ (The Apotheosis of War) ಎಂಬ ಚಿತ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ಅವರು, ಮಾನವ ತಲೆಬುರುಡೆಗಳ ಪಿರಮಿಡ್ ಅನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ಈ ಕಲಾಕೃತಿಯು ವಿಜಯ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧದ ವೈಭವೀಕರಣಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಸಂದೇಶ ನೀಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ವಿಜಯವನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸಿದಾಗ ಮಾನವ ಜೀವಗಳಿಗೆ ಉಂಟಾಗುವ ನಷ್ಟ ಹಾಗೂ ವಿನಾಶವನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರವು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಮಿಲಿಟರಿ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಆಯ್ದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳು ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು ಎಂದು ಬಘಾಯ್ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
“ಅಪಾಯ ಇರುವುದು ಭೂತಕಾಲವನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿ ಬಲಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ವೈಭವೀಕರಿಸಲು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಬಳಸುವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಇದೆ,” ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ನಡುವಿನ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಮುಂದುವರಿದಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಾಗ್ವಾದ ನಡೆದಿದೆ. ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ನಡೆಸಿದ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಹಾಗೂ ಆಯಕಟ್ಟಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಹತ್ವದ ಹೋರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವಾದಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಿಗಡಾಯಿಸಿದೆ.