ಬಿಎಂಐಸಿಪಿ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ರದ್ದುಪಡಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್; NICE ಯೋಜನೆಯನ್ನು ‘ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಗರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು’ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯ
ಬೆಂಗಳೂರು, ಜುಲೈ 30: ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಬೆಂಗಳೂರು-ಮೈಸೂರು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕಾರಿಡಾರ್ ಯೋಜನೆ (BMICP)ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿರುವ ಆದೇಶವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದು, ನಂದಿ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸ್ (NICE) ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ “ಯಾವುದೇ ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಗತಿ ಇಲ್ಲ” ಎಂದು ಹೇಳಿರುವ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಇದು ರಾಜ್ಯದ “ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಗರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ” ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ಈ ತೀರ್ಪು ಬೆಂಗಳೂರು-ಮೈಸೂರು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ಕಾರಿಡಾರ್ ಯೋಜನೆಯಡಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಐದು ಸ್ವಯಂಸಮೃದ್ಧ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಬಿಡದಿ ಟೌನ್ಶಿಪ್ ಮೇಲೆ ಮಹತ್ವದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ ಪಾವತಿ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಈ ಟೌನ್ಶಿಪ್ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ವಿವಾದಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು.
ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಡಿ.ಕೆ. ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಟಿ. ನಾದಫ್ ಅವರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತೀವ್ರ ಟೀಕೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು. “NICE ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರ ಜಮೀನು ಮತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಪರಿಹಾರ ನೀಡದೆ ಕಸಿದುಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಂಶ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ” ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ನಡುವೆ 111 ಕಿ.ಮೀ. ಉದ್ದದ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ವೇ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದ್ದ BMICP ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ 25-26 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಐದು ಕಿ.ಮೀ. ಮಾತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಮನಿಸಿದೆ. NICE ಸಂಸ್ಥೆ 20,000 ಎಕರೆಗೂ ಅಧಿಕ ಭೂ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ಬದಲು ಯೋಜನಾ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಿ ವಾಣಿಜ್ಯೀಕರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
NICE ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿ (KIADB) ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠವು ಈ ಹಿಂದೆ ನೀಡಿದ್ದ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ರದ್ದು ಆದೇಶವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದೆ.
1998ರಿಂದ 2009ರವರೆಗೆ ಹೊರಡಿಸಲಾದ ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಸುಮಾರು 20,193 ಎಕರೆ ಭೂಮಿಗೆ ಎರಡು ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಪರಿಹಾರ ನಿಗದಿ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸದಿರುವುದನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದೆ. ಇಂತಹ ವಿಳಂಬವು ಸಂವಿಧಾನದ ವಿಧಿ 300A ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಖಾತರಿಪಡಿಸಿರುವ ಆಸ್ತಿ ಹಕ್ಕಿನ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಭೂಸ್ವಾಧೀನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಹಾರ ನಿಗದಿ ಮಾಡಲು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗಡುವು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಸಮಂಜಸ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
1997ರ ಫ್ರೇಮ್ವರ್ಕ್ ಒಪ್ಪಂದ ಮತ್ತು BMICP ಕುರಿತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ 2021ರಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಯೋಜನೆ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ. ರೈತರು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟುಮಾಡಿ ಖಾಸಗಿ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗಲು ರಾಜ್ಯವು ಅವಕಾಶ ನೀಡಬಾರದು ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ.
ಈ ಹಿಂದೆ NICEಗೆ 554 ಎಕರೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಭೂಮಿ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಎಂಬ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಭೂಮಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಜಂಟಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಒಪ್ಪಂದಗಳು, ಮಾರಾಟ ಪತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಯೋಜನಾ ಆಸ್ತಿಗಳ ವಾಣಿಜ್ಯೀಕರಣದ ಮೂಲಕ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಗಮನಿಸಿದೆ.
ಭೂಮಿ ರಾಜ್ಯದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪರಿಹಾರ ಪಾವತಿಯನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಮುಂದೂಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿರುವ ಈ ತೀರ್ಪು BMICP ಯೋಜನೆಯ ಭವಿಷ್ಯ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ಬಿಡದಿ ಟೌನ್ಶಿಪ್ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.